Якая адказнасць прадугледжана за крадзеж маёмасці?
– Самым распаўсюджаным адміністрацыйным правапарушэннем супраць уласнасці з'яўляецца дробнае раскраданне. За здзяйсненне дробнага раскрадання прадугледжана адміністрацыйная адказнасць – арт.11.1 Кодэкса Рэспублікі Беларусь аб адміністрацыйных правапарушэннях, санкцыя якога прадугледжвае накладанне штрафу ў памеры ад дзвюх да трыццаці базавых велічынь, або грамадскія работы, або адміністрацыйны арышт, незалежна ад кошту выкрадзенага, напрыклад, нават калі гэта жавальная гумка.
Дробнае раскраданне з'яўляецца хоць і не самым небяспечным, але самым распаўсюджаным відам правапарушэнняў супраць уласнасці. Па сутнасці, дробнае раскраданне і крадзеж – гэта дзве формы аднаго супрацьпраўнага дзеяння. І калі за першае законам прадугледжана адміністрацыйная адказнасць, то за другое – ужо крымінальная адказнасць.
Дробнае раскраданне, як і крадзеж, – гэта супрацьпраўнае бязвыплатнае завалоданне чужым маёмасцю з карыслівай мэтай. Адным з найважнейшых адрозненняў дробнага раскрадання і крадзяжу з'яўляецца памер або кошт выкрадзенага. Калі гаворка ідзе аб маёмасці юрыдычнай асобы, то аб дробным раскраданні мы можам гаварыць у тым выпадку, калі сума або кошт выкрадзенага не перавышае 10-кратнага памеру базавай велічыні, устаноўленай на дзень здзяйснення дзеяння (за выключэннем раскрадання ордэна, медаля Рэспублікі Беларусь, СССР або БССР, нагруднага знака да ганаровага звання Рэспублікі Беларусь, СССР або БССР). Раскраданне маёмасці фізічнай асобы лічыцца дробным, калі сума або кошт выкрадзенага не перавышае 2-кратнага памеру базавай велічыні, устаноўленай на дзень здзяйснення дзеяння, за выключэннем раскрадання ордэна, медаля, нагруднага знака альбо раскрадання, здзейсненага групай асоб, альбо шляхам крадзяжу, здзейсненага з адзення або ручной паклажы, якія знаходзіліся пры пацярпелым, альбо з пранікненнем у жыллё. Калі кошт выкрадзенага перавышае названыя вышэй велічыні, то дзеянне лічыцца злачынствам і вінаватая асоба караецца ў адпаведнасці з Крымінальным кодэксам Рэспублікі Беларусь, а менавіта па арт. 205 КК Рэспублікі Беларусь.
Найчасцей дробныя крадзяжы здзяйсняюцца ў крамах, сельскагаспадарчых вытворчых кааператывах і на прадпрыемствах харчовай і перапрацоўчай прамысловасці. З крам «пакупнікамі» выкрадаюцца віна-гарэлачныя вырабы, цукеркі, каўбасныя вырабы і дробныя бытавыя тавары. На прадпрыемствах перапрацоўчай прамысловасці правапарушэнні здзяйсняюць, як правіла, работнікі, у якіх «карыстаецца попытам» уласная прадукцыя. На сельгаспрадпрыемствах «папулярная» выгадаваная прадукцыя і кармы.
Найбольш прывабнымі для зламыснікаў, якія займаюцца дробнымі крадзяжамі, з'яўляюцца буйныя крамы, такія, напрыклад, як «Еўраопт», дзе яны мяркуюць быць незаўважанымі сярод вялікай колькасці людзей.
Найбольш дзейсным мерай прафілактыкі здзяйснення крадзяжоў з'яўляецца абсталяванне гандлёвых аб'ектаў, месцаў захоўвання таварна-матэрыяльных каштоўнасцей і месцаў масавага знаходжання грамадзян сістэмамі відэаназірання. Як паказвае практыка, запісы, зробленыя камерамі, бываюць вельмі карысныя супрацоўнікам міліцыі і, як правіла, дазваляюць выкрываць правапарушальнікаў.
У папярэджанні дробных крадзяжоў зацікаўлены, у першую чаргу, работнікі крам і прадпрыемстваў. Бо, у канчатковым выніку, менавіта ім давядзецца пакрываць кошт выкрадзенага, калі вінаваты не будзе знойдзены. Аднак любы сумленны чалавек не мае права абыякава адвярнуцца, заўважыўшы, што здзяйсняецца крадзеж. Прафілактыка правапарушэнняў — агульная задача для ўсіх неабыякавых людзей.